เคยหรือไม่? ร่างกายเกิดอาการคันธรรมดาคล้ายโดนแมลงกัดต่อย แต่อาการนั้นลุกลามจากตุ่มแดงเล็ก ๆ กลายเป็นผื่นมีลักษณะแดงเป็นปื้นก่อให้เกิดความรำคาญใจ ทำให้ใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างยากลำบาก
นั่นอาจเป็นสัญญาณว่าคุณกำลังเป็นลมพิษ
โดยอาการลมพิษนั้น แม้ในบางรายจะเป็นและหายไปเอง แต่บางรายก็อาการอาจลุกลามรุนแรงขึ้นจนถึงแก่ชีวิตได้ ด้วยเหตุผลนี้ ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับอาการลมพิษจึงเป็นอีกเรื่องใกล้ตัวที่ควรรู้และไม่ควรมองข้ามเลยทีเดียว
การบรรเทาอาการลมพิษเบื้องต้นนั้นสามารถบรรเทาได้โดยการใช้ยาแก้ลมพิษแบบทานร่วมกับยาทาผิวหนังภายนอก อย่างไรก็ดี การเลือกใช้ยาแก้ลมพิษที่ไว้ใจได้ร่วมกับการสังเกตอาการและการพบแพทย์ก็เป็นสิ่งที่จำเป็นอย่างมากในการบรรเทาอาการลมพิษให้กลับมาอยู่ในระยะที่ปลอดภัยหรือหายสนิทได้
เรื่องที่ต้องรู้เกี่ยวกับลมพิษมีอะไรบ้าง บทความนี้ได้รวบรวมมาให้แล้ว
ลมพิษคืออะไร?
ลมพิษ คือปฏิกิริยาที่ร่างกายตอบสนองต่อปัจจัยที่มากระตุ้นอาการแพ้ ทำให้ผิวหนังขึ้นผื่นแดงทั่วร่างกาย มีลักษณะเป็นตุ่มนูนสีขาวล้อมด้วยสีแดง ไม่มีขุย โดยแรกเริ่มนั้นมีลักษณะเป็นตุ่มคล้ายยุงหรือมดกัดก่อนจะกลายเป็นตุ่มแยกหลายตุ่มตามร่างกายหรือเป็นตุ่มหลายๆ ตุ่มรวมกันเป็นปื้นนูนแดงเหมือนแผนที่ โดยผื่นที่เกิดจากลมพิษนั้นจะทำให้เกิดอาการคัน ก่อให้เกิดความรำคาญในการใช้ชีวิตประจำวันได้แม้กระทั่งในช่วงเวลานอน
โดยมากนั้น ลมพิษจะเกิดขึ้น 24 ชม. ก่อนจะจางลง และอาจเกิดขึ้นใหม่ได้แล้วแต่อาการของแต่ละบุคคล นอกจากนี้ยังสามารถเกิดขึ้นได้กับคนทุกเพศและทุกวัย
ลักษณะของลมพิษ
- ผื่นนูนแดง เกิดผื่นบนผิวหนังเป็นปื้นหรือเป็นวงขนาดต่าง ๆ โดยมีสีขาวซีดตรงกลางและเป็นสีแดงที่เป็นขอบเขตชัดเจนโดยรอบ
- อาการคัน อาจมีอาการแสบร้อนร่วมด้วย ซึ่งเป็นอาการที่รบกวนการใช้ชีวิตประจำวัน สร้างความรำคาญทั้งในยามหลับและยามตื่น
- ผื่นขึ้นไวและยุบไว โดยตัวผื่นจะปรากฎบนผิวหนังอย่างรวดเร็วและยุบตัวในเวลาไม่กี่ชั่วโมง
- อาการบวม ในบางรายที่มีอาการแพ้อย่างรุนแรงร่วมนั้นจะมีอาการบวมที่บริเวณเนื้ออ่อน เช่น ริมฝีปาก เปลือกตา ลิ้น หรือลำคอ และหากอาการบวมเกิดที่กล่องเสียงนั้นอาจทำให้หายใจติดขัดจนถึงแก่ชีวิตได้
ลมพิษเกิดจากอะไรได้บ้าง?
สาเหตุที่ทำให้เกิดลมพิษมาจากการที่ร่างกายได้รับปัจจัยที่กระตุ้นให้เกิดการแพ้ ซึ่งเมื่อเกิดอาการแพ้ร่างกายก็จะปล่อยสารฮีสตามีนและสารอื่น ๆ เข้าสู่กระแสเลือด ทำให้ผิวหนังเกิดผื่นบวมแดงตามบริเวณต่าง ๆ ของร่างกาย
โดยปัจจัยที่กระตุ้นให้ร่างกายเกิดอาการแพ้ได้นั้น มีดังนี้
- พิษแมลง เช่น พิษจากแมลงกัดต่อย
- อาหาร เช่น อาหารทะเล ถั่ว แป้งสาลี ผลิตภัณฑ์จากนม แอลกอฮอล์
- สารที่สัมผัส เช่น สารกันบูด สีผสมอาหาร
- การติดเชื้อ เช่น เชื้อไวรัส แบคทีเรีย พยาธิ
- ระบบต่อมไร้ท่อ เช่น โรคต่อมไทรอยด์
- พักผ่อนไม่เพียงพอ ร่างกายอ่อนล้า เกิดความเครียดสะสม
- ภูมิคุ้มกันต่อต้านตัวเอง
วิธีสังเกตอาการลมพิษและผื่นคันประเภทต่าง ๆ
โดยมากแล้ว ลมพิษจะแบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลักๆ ได้แก่
- ลมพิษเฉียบพลัน เป็นอาการของลมพิษที่เกิดขึ้นและหายอย่างรวดเร็วภายใน 48 ชั่วโมง โดยส่วนมากมักเกิดอย่างต่อเนื่องไม่เกิน 6 สัปดาห์ มีสาเหตุจากการแพ้ยา แพ้อาหาร หรือติดเชื้อ สามารถพัฒนาไปเป็นลมพิษเรื้อรังได้หากไม่ได้รับการรักษาอย่างเหมาะสม
- ลมพิษเรื้อรัง เป็นอาการของลพิษที่เป็น ๆ หาย ๆ ต่อเนื่องนานเกิน 6 สัปดาห์ขึ้นไป เกิดขึ้นจากสาเหตุหลายประการ ไม่ว่าจะเป็น ความแปรปรวนในร่างกาย โรคภูมิคุ้มกันต่อต้านตัวเอง หรือมีปัจจัยกระตุ้นต่อร่างกาย เช่น ความเย็น ความร้อน แสงแดด หรือการกดทับ ซึ่งลมพิษนี้จะไม่มีอาการที่อันตรายถึงแก่ชีวิต แต่จะก่อให้เกิดความรำคาญและสามารถใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างลำบากเป็นระยะเวลานาน
แนวทางการรักษาและเลือกยาแก้ลมพิษที่เหมาะสม
การดูแลตัวเองเบื้องต้น:
- กินยาแก้ลมพิษ: ซึ่งเป็นยาแก้แพ้หรือยาต้านฮีสตามีนเพื่อบรรเทาอาการลมพิษในเบื้องต้น
- ทาคาลาไมน์โลชั่น: หรือโลชั่นแป้งที่มีส่วนผสมของเมนทอลทาเฉพาะบริเวณผิวที่เกิดผื่นแดงเพื่อลดอาการคัน
- ดูแลผิวไม่ให้แห้งตึงจนเกินไป: งดอาบน้ำอุ่นเพื่อป้องกันผิวแห้ง และทาครีมโลชั่นเพื่อบำรุงผิวให้มีความชุ่มชื้นอยู่เสมอ
- ค้นหาและเลี่ยงสัมผัสต้นเหตุลมพิษ: หาต้นเหตุกระตุ้นให้ร่างกายหลั่งสารฮิสตามีนจนเกิดอาการลมพิษและเลี่ยงไม่ให้สัมผัสกับปัจจัยเหล่านั้น
- ไม่แกะหรือเกาผื่นแดง: เพราะอาจทำให้เกิดผิวหนังอักเสบและทิ้งรอยได้
- พบแพทย์เมื่ออาการแย่ลงหลัง 24 ชม.: เมื่อผ่านไป 24 ชม. แล้วอาการยังไม่หายดี ซ้ำร้ายยังมีอาการแย่ลง เกิดอาการแทรกซ้อนอย่างหายใจไม่สะดวก แน่นหน้าอก ส่วนเนื้ออ่อนมีอาการบวม ควรรีบพบแพทย์ทันที
วิธีการเลือกยาแก้ลมพิษที่เหมาะสม
ยาแก้ลมพิษที่รู้จักกันเป็นวงกว้าง คือ ยาต้านฮีสตามีน ซึ่งมีหลายชนิด มีหลายกลุ่ม และมีการออกฤทธิ์ทั้งแบบสั้นและแบบยาว โดยยาแก้ลมพิษแต่ละแบบนั้นจะขึ้นอยู่กับผู้ป่วยและปัจจัยการแพ้เป็นรายบุคคลไป ดังนั้น การเลือกยาแก้ลมพิษจึงควรได้รับการจ่ายยาจากแพทย์หรือเภสัชเพื่อให้สามารถรักษาได้ตรงจุด
ลมพิษ เป็นปฏิกิริยาร่างกายที่เกิดขึ้นเมื่อถูกกระตุ้นโดยปัจจัยเร่งให้ร่างกายหลั่งสารฮีสตามีน เกิดเป็นผื่นแดงเป็นปื้นตามจุดต่าง ๆ ของร่างกาย ซึ่งอาการนี้เกิดขึ้นได้ทุกเพศ และทุกวัย สามารถเป็นและหายได้เอง หรือหายได้โดยกินยาแก้ลมพิษ หรือในบางรายอาจมีอาการแทรกซ้อน ต้องพบแพทย์
สำหรับคนที่ต้องการเลือกซื้อยาบรรเทาอาการแพ้ผื่นคันติดบ้านไว้นั้น ขอแนะนำยาบรรเทาผื่นคันตราจิวะเฮิร์บ ของ Goodganic Thailand ที่มีจุดเด่นมากมาย ไม่ว่าจะเป็น
- บรรเทาอาการแพ้ ผื่นคัน และลมพิษ
- ไม่ก่อให้เกิดอาการง่วงซึม
- ปลอดภัย ไม่มีผลกระทบต่อตับและไต
- ได้รับการรับรองและจัดจำหน่ายได้อย่างถูกกฎหมาย
โดยสามารถซื้อยาแก้ลมพิษของเราได้จากเว็บไซต์ Goodganics Thailand ร้านขายยาชั้นนำทั่วประเทศ หรือ 7-11 ทุกสาขา
